A Asociación Galega de Cooperativas Agroalimentarias (AGACA) presenta o Plan de apoio ao fortalecemento e consolidación das cooperativas agroalimentarias galegas 2025-2027, unha iniciativa estratéxica de tres anos de duración que ten como obxectivo impulsar o crecemento, modernización e sostibilidade das cooperativas socias, apoiando especialmente aquelas que queiran mellorar a súa xestión e os seus sistemas produtivos. A iniciativa busca reforzar a competitividade, resiliencia e impacto económico e social das cooperativas, dadas a súa relevancia no desenvolvemento rural galego.
O plan estrutúrase en tres eixos de actuación:
- Elaboración dun plan de empresa para cada cooperativa participante, baseado nun diagnóstico previo que determine as accións prioritarias.
- Formación das persoas socias, orientada a profesionalizar a produción, mellorar a xestión das explotacións e incrementar a súa sustentabilidade e rendibilidade.
- Asistencia técnica, tanto ás cooperativas como ás explotacións socias, para implantar prácticas sostibles que aumenten a eficiencia produtiva e reduzan o impacto ambiental.
Entre os obxectivos específicos, o proxecto pretende identificar áreas clave de mellora na xestión cooperativa, reforzar as competencias profesionais do persoal produtor, facilitar cualificacións homologadas, reducir a pegada de carbono e hídrica das explotacións de vacún de leite, promover o benestar animal e impulsar boas prácticas de manexo.
VIA 1: Elaboración dun plan de empresa de fortalecemento e consolidación en cada cooperativa. Inclúe:
- Diagnóstico individualizado de cada cooperativa (7) e explotación participante (260).
- Definición dun Plan de Empresa que marque a estratexia de mellora, competitividade e sustentabilidade.
- Titorización e acompañamento durante a implantación das medidas propostas.
VÍA 2: Implementación de medidas de mellora na xestión, na organización e nos procesos produtivos
A segunda vía céntrase na modernización e profesionalización das cooperativas e das explotacións socias a través de dúas liñas principais: formación cualificada e asesoramento técnico especializado. Esta vía busca traducir en accións concretas o diagnóstico realizado na Vía 1.
2.2.1. Mellora das competencias profesionais e cualificación
Desenvolverase un itinerario formativo completo dirixido ás persoas socias e traballadoras das cooperativas, con obxectivo de incrementar a profesionalización e a capacidade técnica do sector.
O plan prevé a formación de:
- 600 persoas nos cursos de Operarios de granxa (50 cursos de 20 h). Un total de 1000 horas de formación.
- 30 persoas nos cursos de Incorporación á empresa agraria – orientación vacún de leite (2 cursos de 250 h). Un total de 500 horas de formación.
- 30 persoas nos cursos de Manipulador/Aplicador de produtos fitosanitarios – nivel básico (2 cursos de 25 h). Un total de 50 horas de formación.
- Ademais, impartiranse sesións prácticas sobre Cuaderno Dixital destinadas a mellorar a xestión documental das explotacións (sesións de 20 h e número adaptado á demanda das cooperativas).
Todos os cursos estarán homologados pola Consellería do Medio Rural asegurando a súa validez oficial.
2.2.2. Melloras organizativas, de xestión e sustentabilidade nas explotacións
Esta liña abrangue asesoramento técnico individualizado nas explotacións socias das 7 cooperativas participantes, estruturado en tres programas:
- a) Plan de descarbonización e redución da pegada hídrica
- Dirixido a 150 explotacións.
- O equipo técnico realizará medición inicial e final da pegada de carbono e hídrica.
- Implantaranse medidas de aforro enerxético, optimización de recursos e redución de residuos.
- Previstas 880 horas de asesoramento técnico.
- b) Plan de Boas Prácticas segundo a guía INLAC actualizada
- Dirixido a 60 explotacións.
- Inclúe auditorías anuais sobre seguridade alimentaria, ordeño, alimentación, auga, trazabilidade, tratamentos e forraxes.
- O obxectivo é actualizar protocolos e adecuar as granxas aos novos requisitos de mercado.
- Previstas 625 horas de asesoramento.
- c) Plan de Asesoramento en Benestar Animal
- Dirixido a 50 explotacións.
- Avaliación anual co protocolo europeo Welfare Quality.
- Identificación das melloras obrigatorias e recomendables para acceder ás certificacións comerciais.
- Previstas 300 horas de asesoramento.
En total, este punto do plan contempla accións directas sobre 260 explotacións gandeiras e suma 7.805 horas de asesoramento técnico especializado para garantir a súa competitividade e resiliencia futura.
VÍA 3: Seguimento e avaliación da implantación das medidas
O plan inclúe un sistema de seguimento continuado para garantir que as accións previstas se executen correctamente, permitindo:
- Verificar o cumprimento de prazos.
• Avaliar a eficacia das medidas implantadas.
• Identificar obstáculos e riscos a tempo para corrixilos.
• Garantir un uso eficiente dos recursos.
• Elaborar informes periódicos de avance.
Realizaranse 12 reunións de seguimento coas cooperativas participantes e 12 informes asociados, que permitirán medir o impacto real do plan e axustar as accións cando sexa necesario.
Financiamento
O proxecto enmárcase dentro do programa EFESO (Estrategia de Fomento del Empleo y Sostenibilidad en la Economía Social) e está cofinanciado con 360 335,34 euros polo Fondo Social Europeo Plus (FSE+) a través da Confederación Empresarial Española de la Economía Social (CEPES), en calidade de organismo intermedio. As actuacións desenvolveranse entre xaneiro de 2025 e decembro de 2027, coa finalidade de apoiar o crecemento, o fortalecemento e a consolidación das cooperativas agroalimentarias galegas socias que desexen afrontar o reto de implantar melloras na xestión e nos sistemas de produción.
